Achter het masker
De operatiekamer oogt als een toonbeeld van precisie en protocol, maar is van tijd tot tijd een emotionele snelkookpan.
‘Achter het masker’ verwijst naar wat er schuilgaat achter de professionele façade van OK-medewerkers: een wereld van onuitgesproken spanningen, stille rivaliteit en verborgen kwetsbaarheid. Rondom samenwerking in hoogrisico-omgevingen is veel literatuur verschenen over technische vaardigheden en teamprocessen, maar een overzicht van de onderliggende psychologische mechanismen ontbrak nog. Dat is er nu wel: Achter het masker.
Jaap Jan Pieterman beschrijft 22 overlevingsmechanismen, van primitieve reacties als regressie en fight/flight tot constructieve strategieën als humor, acceptatie en reflectie – steeds met herkenbare voorbeelden en praktische handvatten. Hij schrijft dit vanuit zijn jarenlange ervaring als interim-manager in zorgorganisaties.
Dit boek ontstond vanuit een praktische vraag: hoe bereid ik een collega zonder OK-ervaring voor op wat hem te wachten staat? Het antwoord werd een ontdekkingsreis naar de psychologische onderbuik van het operatiekamercomplex.
Aan de hand van de overlevingsmechanismen en structurele factoren biedt de auteur een overzicht van én inzicht in theorieën en praktijkvoorbeelden. Voor de OK-professional, manager of bestuurder biedt dit boek inspiratie om te navigeren door de psychologische stromen van OK-teams. Het boek biedt zeker ook inzichten voor professionals die in een team, al dan niet onder druk, samenwerken.
Over de auteur
Jaap Jan Pieterman is zelfstandig
interim manager (dive-interim.nl) en
verbonden als associé aan
Bureau Helder (bureauhelder.nl).
Sinds 1992 bouwt hij aan zorginstellingen – eerst als consultant, later als clustermanager in ziekenhuizen en directeur van een revalidatiecentrum. In 2014 maakte hij de overstap naar interim-management, gedreven door de wens om telkens opnieuw organisatiekluwens te ontrafelen.
Wat lezers zeggen
“Als bestuurder zie ik dit boek als een waardevolle gids. Het helpt ons om verder te kijken dan feiten, cijfers en processen, en geeft handvatten om te investeren in de cultuur op de OK.”
— Wietske Vrijland, voorzitter raad van bestuur OLVG, niet-praktiserend chirurg
“Een efficiënte OK is mooi, maar een menselijke OK waar mensen met plezier werken is onbetaalbaar. Jaap Jan heeft met zijn boek een ‘handleiding’ of ‘routeplanner’ geschreven die managers én zorgprofessionals wegwijs maakt in de voetangels en klemmen van de psychologie die achter de maskers schuilgaan. A must read voor allen op een OK!”
— Aaron Anderson, allround anesthesiemedewerker, trainer CRM-simulaties, oprichter Simcare
“Dit boek gaat in op de mysterieuze, intense wereld achter de deuren van het OK-complex. Met rake typeringen zoals de psychologische jungle, het psychologische weer en de psychologische onderbuik. Dit boek is écht een must read voor alle professionals die werken op een OK, maar het biedt ook tal van inzichten voor het ziekenhuismanagement.”
— Gijs de Vries, voorheen lid directie Capgemini en lid raad van bestuur EY, CEO Rode Kruis, professioneel toezichthouder
“Na dertig bladzijden moest ik het boek even neerleggen om alles tot me te laten doordringen. De tekst raakt direct de kern van wat wij dagelijks meemaken op de operatiekamer.”
— Drs. Jan Schermer, anesthesioloog
“Het boek leest gemakkelijk weg en is herkenbaar door de treffende voorbeelden. Het was alsof ik over de OK liep en het voor me zag gebeuren. Maar dan met ondertiteling.”
— Jarno van Breenen, afdelingshoofd Operatiekamers
“Dit boek vertaalt psychologie naar praktijk. Geen theorie over stress, maar handvatten om anders te handelen. Aanrader voor iedereen die het gat tussen denken en doen wil dichten.”
— Arthur P.M. Kruisman, executive coach